تبلیغات
انجمن اعضای هیأت علمی مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور - آنچه درو كرده‌ایم، كمتر از سرمایه‌ای است كه مصروف داشته‌ایم!

انجمن اعضای هیأت علمی مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور

آنچه درو كرده‌ایم، كمتر از سرمایه‌ای است كه مصروف داشته‌ایم!

سه شنبه 9 آبان 1385

می‌خواهم به یاد آنانی كه خود را به فراموشی زده‌اند، بیاندازم: ارزش سرمایه‌گذاری‌های صورت گرفته در دو بخش محیط زیست و منابع طبیعی، تقریباً با میزان اُفت ارزش اندوخته‌های طبیعی جنگل و مرتع کشور در طول فقط نخستین برنامه‌ی 5 ساله‌ی كشور برابر شده است!
   در نظام اقتصاد بازاری، شاخص‌های اقتصادی که معمولاً برای اندازه‌گیری رفاه یا خوشبختی به کار می‌روند،  GDP و GNP  هستند. منظور از GDP، ارزش کالاها و خدمات تولید شده در اقتصاد داخلی است؛ در حالی که در GNP درآمدهای برون‌مرزی به جز درآمدهای حاصل از صادرات هم به ارزش کالاها و خدمات تولید شده در اقتصاد داخلی افزوده می‌شود. نکته‌ی درخور توجه که به نقطه‌ی ضعفی آشکار در این نظام ارزش‌گذاری بدل می‌شود آن است که در محاسبه‌ی دو شاخص یاد شده، استهلاک ذخیره‌ی سرمایه‌ی طبیعی - که از بهره‌برداری اقتصادی و تخریب محیط‌زیست ناشی می‌شود - منظور نمی‌گردد. بحرانی كه در زمانه‌ی كنونی و به دنبال كم‌عنایتی آشكار برخی از دولتمردان و زنان ایران، ابعادی نگران‌كننده‌تر یافته، به نحوی كه عالی‌ترین مقام جمهور كشور در جمع مردم خراسان رضوی به منابع طبیعی هشدار می‌دهد كه نباید سد راه توسعه قرار گیرد! به عنوان مثال، بر پایه‌ی پژوهشی كه با هدایت گروه اقتصاد كشاورزی دانشگاه تربیت مدرس و به هدف بررسی وضعیت پایداری منابع طبیعی كشور به انجام رسیده است، دستاوردِ تلاش مسئولانِ حوزه‌ی محیط‌زیست و منابع‌طبیعی ایران در طول دوره‌های پنج‌ساله‌ی نخست و دوم برنامه‌های توسعه، در مقایسه با میزان تخریبِ اندوخته‌های طبیعی تجدید‌شونده‌ی (جنگل و مرتع) كشور در طول 10 سالِ موصوف (77- 1368)، با ترازی منفی مواجه شده است. به عبارت دیگر، میزان تشكیل سرمایه‌ی خالص یا افزایش در مقدار ارزش منابع‌طبیعی در هر دو بخشِ جنگل و مرتع كمتر از میزان تخریب و استهلاكِ این منابع بوده است ؛ خسارتی كه ارزشِ ریالی آن تنها در دو بخش جنگل و مرتع، بالغ بر 1454 میلیارد ریال (نزدیك به پنجاه برابرِ كل بودجه‌ی مؤسسه‌ی تحقیقات جنگل‌ها و مراتع در سال 1381) تخمین زده می‌شود . درحقیقت، ارزش سرمایه‌گذاری‌های صورت گرفته در این دو بخش که معادل 5/31 درصد کل سرمایه‌گذاری انجام گرفته در بخش كشاورزی بوده (5/446 میلیارد ریال)، تقریباً با میزان اُفت ارزش اندوخته های طبیعی جنگل و مرتع کشور در طول فقط نخستین برنامه‌ی 5 ساله برابر شده است . این ارقام نشان می‌دهد كه رشد اقتصادی 5/3 درصدی كشور در دوره‌ی مزبور ، نمی‌توانسته رشدی واقعی باشد، چرا كه بدون لحاظ ملاحظات زیست‌محیطی و محاسبه‌ی میزان تخریب سرمایه‌های طبیعی، بدست آمده است.
    اینك سخنی با متولیان این حوضه دارم: وزیر محترم جهاد كشاورزی، آقای اسكندری عزیز؛ رئیس محترم سازمان حفاظت محیط زیست، خانم دكتر واعظ جوادی گرامی و رؤسای محترم فراكسیون محیط زیست و كمیسیون كشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای اسلامی، آقایان محمد جعفر سادات موسوی و سید جاسم ساعدی!
    باور كنید اگر عالی‌ترین مقام اجرایی كشور اینگونه بی‌مهابا از سد راه بودن منابع طبیعی در برابر چرخ توسعه شكایت می‌كند و رسانه‌ها آزادانه – بدون هیچ جرح و تعدیلی -  آن را منتشر می‌كنند، بزرگترین انتقاد نه به ایشان كه به شما دستیاران و مشاوران عالی‌رتبه در تیم دولت مهرورزی و نمایندگان مسئول این حوزه در مجلس شورای اسلامی بر‌می‌گردد؛ به شمایی كه باید یادشان می‌انداختید، نخستین گام برای اثبات مهرورزی به مردم، حفظ حرمت طبیعت و مهرورزی با همه‌ی زیست‌مندان عالم است. به قول زنده یاد سهراب سپهری: اگر ما بتوانیم مردم (و مسئولینی) را در ایران بجا آوریم كه دلشان برای آب خوردن یك كبوتر یا سیراب شدن یك سپیدار بسوزد، بی‌گمان آن مردم (و آن مسئولین) اجازه‌ی رواداشتن هیچ ظلم و بی‌عدالتی را به هموطنان خود نیز نخواهند داد؛ چه رسد به تحمّل ناهنجاری‌های شتابناكی كه پیوسته بر شمار و غلظت آنها در زیست محیط وطن افزوده هم می‌شود.

 از : مهندس محمد درویش



[ سه شنبه 9 آبان 1385 - 09:10 ق.ظ ]
[ویرایش شده در : سه شنبه 9 آبان 1385 - 12:10 ب.ظ]

[ پیام ()|| انجمن ] [عمومی , ] [+]